Validation Deep Dive trong Laravel – Từ Form Request đến Custom Rule & Security

Validation là một trong những phần quan trọng nhất trong hệ thống.

Nếu làm sai:

• Dữ liệu bẩn
• Bug khó debug
• Lỗ hổng bảo mật

Nhưng nhiều developer chỉ dừng ở mức cơ bản.

#Validation là gì?

Là quá trình kiểm tra dữ liệu đầu vào trước khi xử lý.

Ví dụ:

$request->validate([
    'email' => 'required|email',
]);

#Các cách validate trong Laravel

#Validate trực tiếp

$request->validate([...]);

Nhanh nhưng khó reuse

#Form Request (best practice)

php artisan make:request StoreUserRequest

public function rules()
{
    return [
        'email' => 'required|email'
    ];
}

Clean + reusable

#Custom Validation Rule

#Rule Object

php artisan make:rule ValidPhone

public function passes($attribute, $value)
{
    return preg_match('/^0[0-9]{9}$/', $value);
}

#Closure

'email' => function ($attr, $value, $fail) {
    if (!str_contains($value, '@company.com')) {
        $fail('Invalid email');
    }
}

#Conditional Validation

'required_if:type,admin'

Validate theo điều kiện

#Validate Array & Nested Data

'users.*.email' => 'required|email'

Rất quan trọng trong API

#Security trong Validation

#Không tin input

Luôn validate mọi input

#XSS

• Escape output
• Không tin HTML input

#Mass Assignment

protected $fillable = ['name', 'email'];

Tránh ghi dữ liệu ngoài ý muốn

#Real Case Production

#Case: API

• Validate request body
• Return JSON error

#Case: Form

• Validate UI + backend

#Anti-pattern

• Validate trong controller: Code rối

• Không validate: Security risk

• Validate nhưng không sanitize: Data vẫn nguy hiểm

#Performance Tips

• Validate sớm
• Tránh validate dư thừa

#Mindset

Junior:

“Validate để tránh lỗi”

Senior:

“Validate để bảo vệ hệ thống”

#Câu hỏi thường gặp (Interview)

#Kết luận

Validation không chỉ là kiểm tra dữ liệu.

Nó là lớp bảo vệ đầu tiên của hệ thống.

Làm đúng giúp:

• Tránh bug
• Tăng security
• Dữ liệu sạch